ภูมิปัญญาท้องถิ่น

ภูมิปัญญาท้องถิ่น




ภาพครูภูมิปัญญาของลาวแง้ว อำเภอทองเอน จังหวัดสิงห์บุรี


ภูมิปัญญาท้องถิ่น ซึ่งเป็นอัตลักษณ์ของชาวลาวแง้วทองเอน จะแตกต่างไปจากกลุ่มอื่นๆในละแวกใกล้เคียง อัตลักษณ์ของชาวลาวแง้วทองเอน ที่เด่นคือ ภาษา ได้แก่ภาษาพูด ของลาวทองเอน อาหารได้แก่ อาหารที่นิยมประกอบกันในท้องถิ่นที่แตกต่างไปจากถิ่นอื่นๆ ในจังหวัดสิงห์บุรี เช่น ต้มปลาร้า แกงหน่อไม้ใบย่านาง (ต้มเปรอะ) ตำป่น แจ่ว แจ่วกุ้ง แจ่วบอง แกงอ่อม ปลาร้า (รำละเอียด) ปลาเห็ด (ทอดมันปลา) ลาบ ปลาส้มฟัก ปลาส้ม โดยเฉพาะปลาส้มปลาตะเพียน , ด้านอาชีพหลักของลาวแง้วทองเอน คือ ทำนา ปลูกพืช เลี้ยงสัตว์ ยามว่างสานกระบุง ตะกร้า งอบ และของใช้ต่างๆ งอบเป็นอุตสาหกรรมครัวเรือนที่ชาวลาวทองเอนทำงอบหลังจากว่างงานหลัก เช่น ว่างจากการทำนา ทำสวน แต่บางครอบครัวยึดอาชีพการทำงอบเป็นอาชีพหลัก ด้านการแสดงการเล่น การแสดงส่วนใหญ่คล้ายชาวไทยภาคกลาง ซึ่งไม่เหมือนถิ่นอีสาน การเล่น เช่น สงกรานต์ รำวง รำกลองยาว แห่ขบวนต่างๆ เช่นบวชนาค แต่งงาน ตลอดจนแห่นางแมว (มีบ้างบางปีที่ขอฝน) ต่อมาชุมชนดงยาง นำงอบมาประดิษฐ์ท่ารำ และแต่งเพลง ฟ้อนงอบทองเอน มีท่าประกอบการร้องเพลง ขึ้นในหมู่บ้าน เพราะลาวทองเอนสานงอบกันเป็นส่วนใหญ่ จนเป็นอัตลักษณ์


ภาพฟ้อนงอบทองเอน ลาวแง้ว อำเภอทองเอน จังหวัดสิงห์บุรี


เพลง ฟ้อนงอบทองเอน
เกริ่น...เอ้า ชาวทองเอน มาสนุกสนานกันเด๊อ จับคู่ออกมาฟ้อนให้ม่วนอกม่วนใจได้เลย เด๊อ....

งอบเขาเฮ็ดจั่งได๋ สิบอกให้ ตัดไผ่ สานโครง ตัดลาน ตากลาน กรีดลาน เย็บขอบสานงอบเสร็จลง

วัตถุดิบหยิบจากป่าดง ขายปลีกขายส่ง งอบคงร่ำรวย (ซ้ำ) (ดนตรี)

ไผ่ก็งามอร่ามทองเอน จักรสานเป็น โครงงอบมนสวย ใบลานก็เย็บสานเข้าด้วย คนทำก็งามสำรวย เพิ่มรายได้ช่วย เศรษฐกิจพอเพียง

ใส่บังแดดบังฝน ประโยชน์มากล้นงอบลือชื่อเสียง ทองเอนสานงอบรายเรียง (ซ้ำ) อยู่คู่เคียงอาชีพทำนา (ดนตรี)

สาวสวมงอบน่ารัก หนุ่มคอยทักรักนางพร่ำหา สวยจริงยอดหญิงบ้านนา งอบเป็นของใช้นานมา ควรรู้ค่าของใช้ที่เลิศเลอ นะเอ่อ นะเออ นะเอ่อ ของดี (ดนตรี)

แม่ดอกพิกุลหอมกรุ่นทองเอน ฟ้อนงอบดีเด่น เป็นของเฮานี้ สะโพกไหวยักย้ายน้องพี่ ฟ้อนไปยิ้มไปกลองตี จังหวะฟ้อนนี้ สนุกสนาน ฟ้อนลาแล้วหนอ ขอบคุณแม่พ่อ สอนลูกสืบสาน ฟ้อนงอบแม้ชอบไหว้วาน (ซ้ำ) ช่วยสร้างงานสานงอบกันเน้อ (ซ้ำ) (ดนตรี)

แม่ดอกพิกุลหอมกรุ่นทองเอน ฟ้อนงอบดีเด่น เป็นของเฮานี้ สะโพกไหวยักย้ายน้องพี่ ฟ้อนไปยิ้มไปกลองตี จังหวะฟ้อนนี้ สนุกสนาน ฟ้อนลาแล้วหนอ ขอบคุณแม่พ่อ สอนลูกสืบสาน ฟ้อนงอบแม้ชอบไหว้วาน (ซ้ำ) ช่วยสร้างงานสานงอบกันเน้อ (ซ้ำ) (ดนตรี)


ภาพการแต่งกายของลาวแง้ว อำเภอทองเอน จังหวัดสิงห์บุรี


ด้านการแต่งกายของลาวแง้ว แต่เดิมคนแก่สตรี นุ่งโจงกระเบน มีผ้าสีคล้ำ เช่น น้ำตาล หรือขาวคาดหน้าอก ส่วนสาวๆลาวแง้วใส่ผ้าซิ่น แขนสั้นหรือเสื้อดอก มีเครื่องประดับ หรือวัยผู้ใหญ่ใส่เข็มขัดนาค คาดทับผ้าสไบ ถ้าแต่งตัวไปวัด สตรีจะนุ่งผ้าซิ่นลายขวางที่เรียกว่า ผ้าทอบ้านไร่ มีเครื่องประดับ มีสไบทับเพื่อกราบพระ ส่วนผู้ชายนุ่งกางเกงขาก๋วย เสื้อลายดอก หรือเสื้อสีน้ำเงิน ย้อมตะโก เพื่อไปทำนา ทำสวน มีผ้าขาวม้าคาดพุง บางทีมีเชือกที่ใช้มัดวัวคาดทับผ้าขาวม้าด้วย การแต่งกายชาวลาวแง้ว ปัจจุบันเหมือนคนไทยภาคกลางทั่วไปมีนุ่งซิ่น นุ่งโจงกะเบนบ้านในวัยเฒ่าผู้แก่นั้น(รุจิรา เชาว์ธรรม,นงนุช ปุ้งเผ่าพันธุ์.สัมภาษณ์.2555)

ย้อนกลับ